Phòng cháy chữa cháy là một lĩnh vực quan trọng và đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng cùng với sự hiểu biết vững về các kỹ năng sơ cứu. Trong mỗi cơn hỏa hoạn, việc biết cách ứng phó một cách nhanh chóng và hiệu quả có thể đoạt lại sự sống từ tay tử thần trong gang tấc. Bài viết này sẽ tập trung vào tầm quan trọng của sơ cứu trong phòng cháy chữa cháy. Đồng thời cung cấp thông tin về các kỹ năng cơ bản và nâng cao, và nhấn mạnh tầm quan trọng của việc đào tạo sơ phòng cháy chữa cháy.
Nguyên nhân gây ngạt khói trong đám cháy
Trong quá trình cháy, vật liệu dễ cháy như gỗ, nhựa, vải, và giấy sẽ tạo ra khí CO (carbon monoxide), một chất khí độc hại không màu, không mùi, không vị. Khí CO có thể gây ngất ngây và ngạt khói nhanh chóng, thậm chí gây tử vong nếu hít phải lượng đủ lớn.
Sự cháy trong quá trình hỏa hoạn chính là quá trình đốt cháy sẽ không đầy đủ, quá trình tạo ra khí CO và các chất khí khác như HC (hydrocarbons) và HCNO (hydrogen cyanide). Cả hai đều là chất độc hại và có thể gây ngạt khói khi hít phải nếu không được sơ cứu kịp thời. Trong một không gian cháy, lượng oxy càng giảm đi, khói càng dày đặc và gây ra hiện tượng ngạt khói. Không chỉ có khí CO, mà khí NO₂ (nitrogen dioxide) và các chất khí khác cũng có thể gây hại cho hệ hô hấp khi hít phải trong không khí ô nhiễm.

Tầm quan trọng của sơ cứu trong phòng cháy chữa cháy
Khi một vụ cháy xảy ra, mọi người thường trở nên hoảng loạn kiến hậu quả của trận hỏa hoạn trở nên nặng nề hơn. Trong những tình huống như vậy, biết cách thực hiện các kỹ năng sơ cứu là cách tốt nhất để vững tinh thần và đảm bảo an toàn cho mọi người xung quanh. Dưới đây là một số lý do tại sao sơ cứu trong phòng cháy chữa cháy là quan trọng:
Sơ cứu trong phòng cháy chữa cháy giúp giữ an toàn cho bản thân và người khác. Biết cách sử dụng các thiết bị PCCC (Phòng cháy chữa cháy) và áp dụng các kỹ năng sơ cứu có thể giúp bạn và người khác thoát ra khỏi tình huống nguy hiểm một cách an toàn. Từ đó giúp ngăn chặn sự lan rộng của đám cháy, giảm thiểu thiệt hại về tài sản cũng như thương vong về con người.
Trong một vụ cháy, sự sống còn luôn được ưu tiên hàng đầu. Việc tiến hành sơ cứu nhanh chóng và hiệu quả có thể tạo ra cơ hội sống sót cho tất cả những người bị thương hoặc bị mắc kẹ trong đám cháy, giúp giảm thiểu tối đa thương vong.

Các kỹ năng sơ cứu cơ bản trong phòng cháy chữa cháy
Kiến thức về phòng cháy chữa cháy
Việc biết cách sử dụng các thiết bị PCCC là một trong những kỹ năng quan trọng nhất. Hãy học cách sử dụng bình chữa cháy (BC), vòi phun, và phương pháp dập cháy bằng nước hoặc bằng các chất chữa cháy khác nhau tùy vào chất gây cháy. Nếu đám chảy trở nên quá lớn, không thể dập tắt, hãy bình tĩnh di chuyển nhanh về phía lối thoát hiểm. Tự trang bị kiến thức về phòng cháy chữa cháy chính là tự tạo ra cơ hội sống sót cho bản thân.
Sơ cứu nạn nhân trong đám cháy
- Cách sơ cứu người bị bỏng
- Sử dụng nước sạch (16 độ C đến 20 độ C) để ngâm, rửa vết bỏng;
- Có thể ngâm, rửa vết bỏng dưới vòi nước hay trong chậu nước mát hoặc dội nước sạch liên tục lên vùng bỏng hoặc đắp thay đổi bằng khăn ướt;
- Kết hợp vừa ngâm rửa phần bị bỏng, vừa cắt bỏ quần áo bị cháy;
- Rửa sạch dị vật hoặc tác nhân gây bỏng còn bám vào vết bỏng;
- Đưa đến cơ sở y tế gần nhất để chăm sóc, theo dõi sức khỏe.

Cách sơ cứu người bị ngừng thở
Nếu nạn nhân ngừng thở nhưng mạch vẫn đập, tiến hành sơ cứu bằng cách hô hấp nhân tạo. Sau đó hô hào sự hỗ trợ giúp đỡ, rồi tiếp tục hô hấp cho đến khi nạn nhân tự thở được hoặc đến khi có người đến giúp đỡ;
Nếu nạn nhân ngừng thở và mạch cũng ngừng đập, phải tiến hành hô hấp nhân tạo, ép tim ngoài lồng ngực. Người cứu cần thực hiện sơ cứu theo chu kỳ 2 lần thổi ngạt sau đó ép tim 30 lần sau đó dừng lại để kiểm tra tim, phổi nạn nhân. Nếu nạn nhân đã tự thở được thì dừng thổi ngạt, tim mạch hoạt động lại thì dừng ép tim. Nếu chưa phục hồi thì tiếp tục thực hiện theo chu kỳ trên cho đến khi nạn nhân phục hồi hoặc nhân viên y tế đến. Đưa đến cơ sở y tế gần nhất để chăm sóc, theo dõi tình trạng sức khỏe.

Cách sơ cứu người bị ngạt khói
Nếu gặp người bị ngạt khói cần nhanh chóng đưa nạn nhân ra khỏi đám cháy đến nơi an toàn, rộng rãi và thoáng mát. Gọi xe cấp cứu để được hỗ trợ y tế khẩn cấp.
Để nạn nhân ngồi xuống hoặc nằm nghiêng nếu tỉnh táo, sau đó tiến hành sơ cứu bằng cách nới lỏng quần áo và hỏi các triệu chứng họ đang gặp phải. Nếu nạn nhân thở yếu, ngừng thở hãy thực hiện hô hấp nhân tạo và nới lỏng quần áo, trong khi chờ cấp cứu đến.
Sơ cứu nạn nhân bị ngạt khói cần lưu ý, nếu họ có dị vật, đàm nhớt trong mũi miệng cần lấy ra để thông thoáng đường thở.
Sơ cứu trong phòng cháy chữa cháy không chỉ là một kỹ năng mà mọi người cần phải biết, mà còn là một phần quan trọng của việc chuẩn bị và đối phó với các tình huống nguy hiểm. Bằng cách nắm vững các kỹ năng sơ cứu cơ bản và tham gia vào các khóa đào tạo liên quan, chúng ta có thể đảm bảo an toàn cho chính bản thân và cộng đồng xung quanh trong trường hợp khẩn cấp.
Thông tin trên mang tính chất tham khảo, các cá nhân, tổ chức cần liên hệ với các cơ sở chuyên gia để học sơ cứu, trang bị kỹ năng cần thiết phòng các trường hợp xấu có thể xảy ra.
